กันสาดอลูมิเนียม กันแดด กันฝน นั้นสำคัญไฉน?
หากเราพูดถึงสภาพอากาศในประเทศไทยเชื่อว่าหลายคนก็ต้องนึกถึง กันสาดอลูมิเนียม ด้วยแดดที่ร้อนจัดและฝนที่หนักหน่วง เมื่อเราย้อนไปดูอาคารบ้านเรือนท้องถิ่นอย่างเรือนเครื่องผูกของชาวบ้าน หรือเรือนไทยจะมีอยู่สิ่งหนึ่งที่เหมือนกันคือ มีหลังคายกสูงเพื่อให้น้ำฝนระบายได้เร็ว ซึ่ง รองศาสตราจารย์แสงอรุณ รัตกสิกร (อาจารย์ประจำคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย) เคยเขียนไว้ในหนังสือว่า เพราะในอดีตวัสดุมุงเช่นแผ่นกระเบื้องมีขนาดเล็ก จึงต้องทำองศาสูงให้น้ำฝนไหลได้ไว ไม่ให้น้ำย้อนเข้ามาทางหลังคา หากพอมีวัสดุขนาดใหญ่ช่วยกันฝนได้ดี องศาหลังคาจะไม่ทำสูง อย่างที่ยุค50 -60ปีก่อน ที่มีวัสดุแผ่นสังกะสีเข้ามา หรือใช้แผ่นลอนต่างๆ ทำให้องศาของบ้านคนทั่วไปป้านได้มาก เป็นหลังคาที่ยกจั่วไม่สูง อย่างบ้านไม้ที่ยังพอเห็นได้ตามสวนหรือต่างจังหวัด แม้จะใช้หลังคาป้าน ๆ แต่ทุกหลังก็ยังยื่นชายคาให้ยาวและยังมีหลังคาอีกอย่างที่อยู่โดยรอบอาคารนั่นก็คือ “หลังคากันสาด” ผมขอยกความหมายของหลังคากันสาดจากคำอธิบายของ รศ.สมใจ นิ่มเล็ก มาดังนี้ “กันสาด หรือ หลังคากันสาดหมายถึงหลังคาที่มีชายคาป้องกันฝนสาดถูกตัวอาคารเป็นอันดับแรก และป้องกันแดดส่องเป็นผลพลอยได้ เป็นหลังคาที่ต้องมีชายคาให้น้ำฝนไหลลง ชายคาคลุมโดยรอบ หรือคลุมเป็นส่วนมาก” เรียกว่าการกันฝนเป็นสิ่งที่สำคัญมากและขาดไม่ได้ในบ้านเรือนประเทศไทย แม้เราจะใช้วัสดุยุคใหม่ที่หลังคาไม่ต้องชันมาก แต่ฝนเมืองได้แรงกว่าต่างประเทศ อย่างในยุโรป ทำให้มีการสาดเข้าทางตัวอาคารอยู่ดี คนไทยสมัยก่อนจึงทำชายคายื่นยาวหรือหลังคากันสาดโดยรอบเพื่อป้องกันฝน การอยู่ในบ้านตนเองแล้วต้องคอยระวังน้ำรั่ว คอยเช็ดน้ำที่สาดเข้ามาทำลายเครื่องเรือน คงไม่ใช่เรื่องน่าอภิรมย์ หากเราไปดูเรือนไทยจะพบว่าหลังคากันสาดเรือนไทยยื่นยาวมาก บางหลังยาวออกไปเกิน 1.50 ม. หรืออย่างเรือนไทยที่จุฬาฯ ที่ตำหนักกลางน้ำ มีกันสาดยาวออกไปถึง […]